تعريف زهد

«لِّكَيْلاَ تَأْسَوْاْ عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلاَ تَفْرَحُواْ بِمَا ءَاتَاكُمْ وَ اللَّهُ لاَ يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ» .

«تا بر آنچه از دست شما رفته ، افسوس نخوريد و براى آنچه [خداوند] به شما داده است ، شادمانى نكنيد؛ و خدا هيچ خودپسند فخرفروشى را دوست ندارد»

الإمام عليّ عليه السلام : الزُّهدُ كُلُّهُ بَينَ كَلِمَتَينِ مِنَ القُرآن ، قالَ اللّه ُ سُبحانَهُ : «لِكَيْلاَ تَأْسَوْاْ عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلاَ تَفْرَحُواْ بِمَا ءَاتَاكُمْ» ، ومَن لَم يَأسَ عَلَى الماضي ولَم يَفرَح بِالآتي فَقَد أخَذَ الزُّهدَ بِطَرَفَيهِ .

امام على عليه السلام : تمام زهد ، در دو جمله از قرآن [گرد آمده] است . خداوند سبحان فرموده است: «تا بر آنچه از دست شما رفته ، افسوس نخوريد و براى آنچه به شما داده است ، شادمان نشويد» . كسى كه بر گذشته افسوس نخورد و براى آنچه به دستش مى رسد ، شاد نشود ، هر دو جانب زهد (زهد كامل) را گرفته است.

نمایش منبع

الأمالي عن حَفصِ بن غِياث : قُلتُ لِلصّادِقِ جَعفَرِ بنِ مُحَمَّدٍ عليه السلام : مَا الزُّهدُ فِي الدُّنيا؟ فَقالَ : قَد حَدَّ اللّه ُ ذلِكَ في كِتابِهِ ، فَقالَ : «لِكَيْلاَ تَأْسَوْاْ عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلاَ تَفْرَحُواْ بِمَا ءَاتَاكُمْ» .

الأمالى ، صدوق ـ به نقل از حفص بن غياث ـ : به امام صادق عليه السلام گفتم: زهد به دنيا چيست؟
فرمود: «خداوند آن را در كتابش تعريف كرده است: «تا بر آنچه از دست شما مى رود ، افسوس نخوريد و براى آنچه به شما مى دهد ، شادمان نشويد» ».

نمایش منبع

الإمام عليّ عليه السلام : إنَّمَا النّاسُ ثَلاثَةٌ : زاهِدٌ وراغِبٌ وصابِرٌ . فَأَمَّا الزّاهِدُ فَلا يَفرَحُ بِشَيءٍ مِنَ الدُّنيا أتاهُ ولا يَحزَنُ عَلى شَيءٍ مِنها فاتَهُ ، وأمَّا الصّابِرُ فَيَتَمَنّاها بِقَلبِهِ ، فَإِن أدرَكَ مِنها شَيئا صَرَفَ عَنها نَفسَهُ لِما يَعلَمُ مِن سوءِ عاقِبَتِها ، وأمَّا الرّاغِبُ فَلا يُبالي مِن حِلٍّ أصابَها أم مِن حَرامٍ .

امام على عليه السلام : مردم ، سه دسته اند: زاهد، دنياخواه و شكيبا. زاهد ، هرگاه چيزى از دنيا به او برسد ، بدان شاد نمى شود و براى از دست دادن چيزى از آن نيز اندوهگين نمى شود. شكيبا ، در دل تمنّاى دنيا را دارد ، امّا اگر به چيزى از آن دست يابد، چون عاقبتِ بَدَش را مى داند، از آن روى بر مى تابد. دنياخواه ، اهمّيتى نمى دهد كه از حلال به دنيا برسد يا از حرام.

نمایش منبع

عنه عليه السلام : النّاسُ ثَلاثَةُ أصنافٍ : زاهِدٌ مُعتَزِمٌ ، وصابِرٌ عَلى مُجاهَدَةِ هَواهُ ، وراغِبٌ مُنقادٌ لِشَهَواتِهِ . فَالزّاهِدُ لا يُعَظِّمُ ما آتاهُ اللّه ُ فَرَحا بِهِ ، ولا يُكِثرُ عَلى ما فاتَهُ أسَفا ... .

امام على عليه السلام : مردم ، سه گروه اند: زاهدِ ثابت قدم، شكيباى در مبارزه با هواى نفس، و دنياخواهِ پيرو خواهش هاى خويش . زاهد ، نه براى آنچه خداوند به او مى دهد ، شادمانى بسيار مى كند، و نه بر آنچه از دستش مى رود ، افسوس بسيار مى خورد... .

نمایش منبع

عنه عليه السلام : الزُّهدُ ألاّ تَطلُبَ المَفقودَ حَتّى يَعدُمَ المَوجودُ .

امام على عليه السلام : زهد ، آن است كه تا آنچه دارى تمام نشود ، در طلب آنچه ندارى برنيايى.

نمایش منبع

الإمام الحسن عليه السلام ـ لَمّا قيلَ لَهُ : مَا الزُّهدُ؟ ـ : الرَّغبَةُ فِي التَّقوى .

امام حسن عليه السلام : ـ در پاسخ به اين سؤال كه زهد چيست؟ ـ : رغبت به تقواست .

نمایش منبع

الكافي عن السَّكوني عن الإمام الصادق عليه السلام ، قال : قُلتُ لَهُ : مَا الزُّهدُ فِي الدُّنيا؟ قالَ : وَيحَكَ ! حَرامَها فَتَنَكَّبهُ .

الكافى ـ به نقل از سكونى ـ : به امام صادق عليه السلام گفتم: [معناى] زهدِ در دنيا چيست؟
فرمود: «زهى تو! از حرامش دورى كن».

نمایش منبع

الفقه المنسوب إلى الإمام الرضا عليه السلام : سَأَلتُ العالِمَ عليه السلام عَن أزهَدِ النّاسِ ، فَقالَ : الَّذي لا يَطلُبُ المَعدومَ حَتّى يَنفَدَ المَوجودُ .

الفقه المنسوب إلى الإمام الرضا عليه السلام : از عالم (امام كاظم) عليه السلام درباره زاهدترينِ مردم پرسيدم . فرمود: «كسى كه تا آنچه دارد ، تمام نشود ، در پىِ آنچه ندارد ، بر نيايد».

نمایش منبع